LA ၌ မူးယစ်ဆေးသုံးလွန် သေဆုံးမှုနှုန်း သမိုင်းဝင်ကျဆင်းခြင်းနှင့် လူမျိုးစုနှင့်ဝင်ငွေမညီမျှမှုများက ရှိနေဆဲ

SweSwe Aye/ Myanmar Gazette

LOS ANGELES — Los Angeles County သည် ၎င်း၏ သမိုင်းတစ်လျှောက် အဆိုးရွားဆုံးဖြစ်သော မူးယစ်ဆေးဝါး အကျပ်အတည်းကို တိုက်ဖျက်ရာတွင် သိသာထင်ရှားသော အလှည့်အပြောင်းတစ်ခုကို ကြုံတွေ့နေရပါသည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ်အတွင်း မူးယစ်ဆေးဝါး အလွန်အကျွံသုံးစွဲမှုကြောင့် သေဆုံးသူအရေအတွက်မှာ ယခင်နှစ်နှင့်နှိုင်းယှဉ်ပါက ၂၂ ရာခိုင်နှုန်းအထိ သိသိသာသာ လျော့ကျသွားကြောင်း data အသစ်များအရ သိရသည်။ ဤသို့ကျဆင်းလာခြင်းမှာ မူးယစ်ဆေးဝါးကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် ဘေးအန္တရာယ် လျှော့ချရေး (harm reduction) ကြိုးပမ်းမှုများနှင့် လူထုအခြေပြု ကြားဝင်ကူညီမှုများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးမြှင့်ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။

LA County နှင့် American Community Media တို့က စီစဉ်ကျင်းပသော မတ်၁၂၊ ၂၀၂၆ ဆွေးနွေးပွဲ တွင် Dr. Brian Hurley, Medical Director for Substance Abuse Prevention and Control at the LA County Department of Public Health က ထိုတွေ့ရှိချက်များကို အဓိကထား တင်ပြခဲ့သည်။ မူးယစ်ဆေးကြောင့် သေနှုံးမှာ သမိုင်းဝင် ကျဆင်းမှု ဖြစ်သော်လည်း လူမျိုးစုနှင့် စီးပွားရေး အဆင့်အတန်းများအပေါ် မူတည်၍ တိုးတက်မှုနှုန်းမှာ ကွာဟချက်များ ရှိနေသေးကြောင်း ပါဝင်ဆွေး‌နွေးသူများက သတိပေးထားသည်။

Dataများနှင့် ကွဲပြားနေသော အလားအလာနှစ်ခု

စုစုပေါင်း သေဆုံးမှုနှုန်းမှာ ကျဆင်းနေသော်လည်း (အထူးသဖြင့် fentanyl နှင့် methamphetamine ကြောင့် သေဆုံးမှုများ)၊ ထိုအကျပ်အတည်း၏ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးမှာ ထိခိုက်လွယ်သော လူဦးရေအုပ်စုများဆီသို့ ဆက်လက် ရွေ့လျားနေဆဲ ဖြစ်သည်။

• ကွာဟချက်များ ဆက်ရှိနေဆဲဖြစ်ခြင်း: Los Angeles County ရှိ လူမည်း (Black) များသည် မူးယစ်ဆေးဝါး အလွန်အကျွံသုံးစွဲမှုကြောင့် သေဆုံးမှုနှုန်း အမြင့်ဆုံးကို ရင်ဆိုင်နေရဆဲ ဖြစ်သည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် Latino များသည် LA County လူဦးရေ၏ အချိုးအစား အများဆုံးဖြစ်သည့်အတွက် စုစုပေါင်း သေဆုံးသူအရေအတွက်တွင် အများဆုံး ဖြစ်နေသည်။
• အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ ပြဿနာ: အသစ်ထုတ်ပြန်လိုက်သော 2026 Homelessness Mortality Report အရ အိုးမဲ့အိမ်မဲ့များကြားတွင် သေဆုံးမှု လျော့နည်းလာသော်လည်း အသက် ၂၅ နှစ်မှ ၆၅ နှစ်ကြားရှိသူများသည် အန္တရာယ်အရှိဆုံး အဆင့်တွင် ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။

Kelvin Driscoll, PhD, Director, Homeless Outreach Program Integrated Care System (HOPICS) က

“ကျွန်တော်တို့ အဖွဲ့တွေဟာ ‘substance use’ (မူးယစ်ဆေးဝါး သုံးစွဲမှု) ဒါမှမဟုတ် ‘harm reduction’ (ဘေးအန္တရာယ် လျှော့ချရေး) ဆိုတဲ့ ရုံးသုံး အသုံးအနှုန်းတွေကို မသုံးပါဘူး။ အဲဒီအစား ‘ခင်ဗျားတို့ ဘေးကင်းအောင် ကျွန်တော်တို့ ဘယ်လို ကူညီပေးရမလဲ’ ဆိုပြီး မေးပါတယ်။ ဒါဟာ လူတစ်ယောက်ရဲ့ အခက်အခဲထက် သူတို့ရဲ့ လူသားဆန်မှုကို ဗဟိုပြုပြီး ဆက်ဆံတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ဟာ အမိန့်ပေးစေခိုင်းတဲ့ ပုံစံမျိုးကို ရှောင်ကြဉ်ပြီး ဘေးကင်းတဲ့ နေရာတွေ ဖန်တီးပေးနိုင်ဖို့ လူထုနဲ့ လက်တွဲ ဆောင်ရွက်ပါတယ်။”

Aurora Morales, Associate Director of Community Initiatives, Homeless Health Care Los Angeles က

“ကျွန်မအတွက်တော့ ကိုယ်ချင်းစာတရားရှိပြီး အပြစ်မတင်ဘဲ စောင့်ရှောက်ပေးမယ့် လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု လိုအပ်ခဲ့တာပါ။ ဘေးအန္တရာယ် လျှော့ချရေးနဲ့ ကုသရေးဟာ ဒွန်တွဲနေရပါမယ်၊ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ဘေးအန္တရာယ် လျှော့ချရေးဟာ စတင် ထိတွေ့ဆက်ဆံရမယ့် အချက်ဖြစ်လို့ပါပဲ။ အဲဒီလို ကနဦး ဆက်ဆံရေးမျိုး မရှိဘဲနဲ့ ကျွန်မ ပြောင်းလဲဖို့ အသင့်မဖြစ်ခဲ့ပါဘူး။

မဟာဗျူဟာများ။

County ၏ တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်မှုမှာ လူငယ်ဘဝ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး၊ ဘေးအန္တရာယ် လျှော့ချရေး၊ ကုသရေး နှင့် ပြန်လည် ထူထောင်ရေး ဆိုသည့် မူဘောင်ပေါ်တွင် တည်ဆောက်ထားသည်။

Shoshana Scholar, Director of the Harm Reduction Division က ပိုမိုကျန်းမာသောလူ့အသိုင်းအဝိုင်းများ ဖြစ်လာစေရန် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခြင်း သည် လူထုရှိရာနေရာသို့ တိုက်ရိုက်သွားရောက် ကူညီခြင်းပင်ဖြစ်ကြောင်း အလေးထား ပြောကြားခဲ့သည်။

ယခုအောင်မြင်မှု၏ အဓိကအချက်မှာ naloxone (Narcan) ဖြန့်ဝေပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်မှစတင်၍ အသက်ကယ်ဆေးဝါးများကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရရှိနိုင်အောင် ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းကြောင့် မူးယစ်ဆေး အလွန်အကျွံသုံးစွဲမှုမှ အသက်ပြန်လည် ကယ်တင်နိုင်မှုပေါင်း ၅၀,၀၀၀ ခန့် ရှိခဲ့သည်။ ယခုအခါ လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာမည့်သူများကို အကာအကွယ်ပေးရန်အတွက် အကျဉ်းထောင်များရှိ အရောင်းစက် (vending machines) များတွင်ပင် ဤဆေးဝါးကို ရရှိနိုင်ပြီဖြစ်သည်။

ရှေ့တန်းက အသံများ။

Dr. Brian Hurley, Medical Director, Substance Abuse Prevention and Control, LA County DPH က “ကျွန်တော်တို့ရဲ့ မဟာဗျူဟာဟာ လူငယ်တွေရဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ပံ့ပိုးပေးဖို့ လူငယ်ဖွံ့ဖြိုးရေးနဲ့ ကျန်းမာရေး မြှင့်တင်မှုကနေ စတင်ပါတယ်။ ဒါမှလည်း မူးယစ်ဆေးဝါး သုံးစွဲတာဟာ အကောင်းဆုံး ဖြေရှင်းနည်း မဟုတ်ဘူးဆိုတာ သိလာမှာပါ။ ဒါပေမဲ့ အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ ဖြစ်တာနဲ့ မူးယစ်ဆေး သုံးစွဲတာကို ကျန်းမာရေး ပြဿနာတွေအဖြစ် ပြောဆိုရာမှာ ကျွန်တော်တို့ သေချာ ဂရုစိုက်ရပါမယ်။ လူမှုရေးအရ ဖယ်ကြဉ်ခံရမှု (Stigma) ဆိုတာ အသုံးအနှုန်းတွေကနေ စတင်တာပါ” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

Kelvin Driscoll (HOPICS) က ၎င်း၏ South LA ရှိ drop-in center တွင် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်အတွင်း လူပေါင်း ၈,၀၀၀ ခန့်ကို ဝန်ဆောင်မှု ပေးနိုင်ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

Aurora Morales (Homeless Health Care Los Angeles) ကလည်း methamphetamine စွဲလမ်းမှုနှင့် အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ ဘဝမှသည် Skid Row နှင့် MacArthur Park ရှိ မူးယစ်ဆေး အလွန်အကျွံသုံးစွဲမှု တုံ့ပြန်ရေးအဖွဲ့များကို ဦးဆောင်သူ ဖြစ်လာသည့် ၎င်း၏ ကိုယ်ပိုင် ဘဝခရီးစဉ်ကို မျှဝေခဲ့သည်။

Shoshanna Scholar, Director, Harm Reduction Division, Los Angeles Department of Health Services က “LA County ဟာ လူထုအခြေပြု အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ ပူးပေါင်းပြီး ပိုကျန်းမာတဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းတွေမှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံနေပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ဟာ ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဗဟိုဌာနတွေ (health hubs) ကို တိုးချဲ့နေပြီး အဲဒီမှာ ဆရာဝန်တွေနဲ့ တွေ့ဆုံတာ၊ အစားအစာ ရရှိတာနဲ့ မူးယစ်ဆေးဝါး ကုသဖို့ လွှဲပြောင်းပေးတာတွေကို လုပ်ဆောင်ပေးနေပါတယ်။ ဒါဟာ လူထုက ဦးဆောင်တဲ့ ဝန်ဆောင်မှု ပုံစံကို တည်ဆောက်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ဆိုသည်။

လူမှုရေးအရ ဖယ်ကြဉ်မှုနှင့် သတင်းအမှားများကို တိုက်ဖျက်ခြင်း။

ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကြားဝင်ဆောင်ရွက်မှုများအပြင် ကောင်တီသည် စွဲလမ်းမှုနှင့် ရုန်းကန်နေရသူများကို လူသားတစ်ဦးအဖြစ် ရှုမြင်လာစေရန် “Rewriting LA County’s Story” ကမ်ပိန်းကို စတင်နေပြီဖြစ်သည်။

Dr. Hurley က “rainbow fentanyl” ကဲ့သို့သော အများပြည်သူ စိုးရိမ်နေသည့် ကိစ္စရပ်များကို ရှင်းလင်းပြောကြားခဲ့ပြီး၊ မှောင်ခိုကုန်ကူးသူများသည် ရုပ်ဖျက်ရန်အတွက် သကြားလုံးထုပ်ပိုးမှုများကို အသုံးပြုတတ်သော်လည်း လူငယ်များအတွက် အဓိက အန္တရာယ်မှာ လူမှုကွန်ရက်မှတစ်ဆင့် ဝယ်ယူမိသော မူးယစ်ဆေးများသာ ဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြုခဲ့သည်။

မိသားစုများအတွက် ကျွမ်းကျင်သူများ၏ အကြံပြုချက်များ။

• တစ်ယောက်တည်း မသုံးစွဲပါနှင့်: အထီးကျန်ခြင်းသည် သေဆုံးစေနိုင်သော အဓိက အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။
• Naloxone ကို ဆောင်ထားပါ: ဒေသန္တရ “health hubs” များနှင့် လူထုအခြေပြု စင်တာများတွင် သင်တန်းများ တက်ရောက်နိုင်သည်။
• စစ်ဆေးသည့် ကိရိယာများကို သုံးပါ: Fentanyl နှင့် xylazine စစ်ဆေးသည့် စာကြောင်းများ (test strips) သည် မူးယစ်ဆေးဝါးအတွင်း ပုန်းကွယ်နေသော အန္တရာယ်များကို ဖော်ထုတ်ပေးနိုင်သည်။
• ပွင့်လင်းစွာ ဆွေးနွေးပါ: လူမှုကွန်ရက်ကို စောင့်ကြည့်ရုံတင် မဟုတ်ဘဲ ကလေးသူငယ်များနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဘေးကင်းလုံခြုံမှုရှိသော ဆက်ဆံရေး တည်ဆောက်ရန် အာရုံစိုက်ပါ။

Los Angeles သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်းသို့ ရောက်ရှိလာသည်နှင့်အမျှ “Skid Row Care Campus” နှင့် အခြားသော အကူအညီရယူရန် လွယ်ကူသော နေရာများတွင် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ စောင့်ရှောက်မှု၊ စိတ်ကျန်းမာရေး ပံ့ပိုးမှုနှင့် Skid Row ၏ ဗဟိုချက်တွင် ပထမဆုံးသော မက်သဒုံး (methadone) ဆေးခန်း ဖွင့်လှစ်နိုင်ရန် ဆက်လက် အာရုံစိုက် ဆောင်ရွက်သွားမည် ဖြစ်သည်။

“မူးယစ်ဆေးဝါး သုံးစွဲသူတွေဟာ လူဆိုးတွေ မဟုတ်ပါဘူး၊ သူတို့ရဲ့ လူသားဆန်မှုဟာ ကျွန်တော်တို့လိုပဲ တန်ဖိုးရှိပါတယ်” ဟု Shoshanna Scholar က ပြောကြားခဲ့သည်။

မိဘများနှင့် ကလေးများ မူးယစ်ဆေးသုံးခြင်းကို ကာကွယ်ဖို့ အရင်းအမြစ်များကို အောက်ပါ links များမှာ လေ့လာနိုင်ပါသည်။

http://publichealth.lacounty.gov/sapc/public/harm-reduction/?tm

 http://publichealth.lacounty.gov/sapc/docs/public/overdose-prevention/FentanylLACountyGetInformedStaySafeForTeens.pdf

http://publichealth.lacounty.gov/sapc/docs/public/overdose-prevention/ParentsToolkits.pdf http://publichealth.lacounty.gov/sapc/docs/public/overdose-prevention/StudentsToolkits.pdf http://publichealth.lacounty.gov/sapc/docs/public/overdose-prevention/TeachersToolkits.pdf